Historia wioski Karmin

Pierwsza źródłowa wzmianka o Karminie pochodzi z 1294 roku. Jego pierwotna nazwa to Carnino, wywodzi się ona od imienia osadnika Karn. Wieś należała do rodu Wieniawitów, który dał początek rodzinie Leszczyńskich ( z niej wywodził się król Polski Stanisław Leszczyński). Najstarszymi znanymi włascicielami Karmina byli bracia Stefan, wan, an i Sassin, wymienieni w dokumencie z 1388 roku.

 

W XIV stuleciu przy okazji lokacji wsi na prawie magdeburskim Wieniawici ufundowali kosciół, który jednak uległ zniszczeniu w połowie XV wieku, a w 1580 roku Karmin należał juz do parafii Wonieść.

W 1501 roku wieś kupił Wczelicz Mikołaj Kembler z Szołowa, kasztelan krzywiński, którego spadkobiercy przyjęli nazwisko Karmiński. W 1602 roku Karmin został sprzedany Janowi Kotwiczowi Radomickiemu. W 1659 roku, czyli u schyłku potopu szwedzkiego w Karminie było 9 kmieci ( chłopów), jeden karczmarz i "trzech kmieci spustoszonych".

Około 1760 roku Karmin został sprzedany staroście mosińskiemu Konstantemu Szreniawie Kwileckiemu. Syn Konstantego sprzedał z kolei wieś Antoniemu Skarżyńskiemu ( razem z Chełkowem i Spławiem). Jego syn Michał był powstańcem listopadowym. Po nim wsie odziedziczyła w 1887 roku córka Maria, która wniosła je w posagu mężowi Aleksandrowi Kruzensternowi.

W 1900 roku przez Karmin została poprowadzona kolejka wąskotorowa łącząca Stare Bojanowo i Krzywiń.We wsi znajdowała się stacja kolejki. Do dziś pozostałością po niej jest rampa kolejowa.Rok później w Karminie została wybudowana gorzelnia, która znajduje się we wsi do dziś, choć nie produkuje się już w niej spirytusu.

W 1885 roku w Karminie było 31 domów zamieszkałych przez 259 osób, z których 14 było ewangelikami. 33 osoby były analfabetami. W 1921 roku we wsi były 34 domy i 249 mieszkańców, zaś w 1931 roku 35 domów i 226 mieszkańców.

 

W Karminie istniała też szkoła ( od 1902 do 1972 roku, budynek stoi do dziś.jej uczniowie brali udział w strajkach dzieci szkolnych prowadzonych w 1906 i 1907 roku w związku z próbą wprowadzenia języka niemieckiego w nauczaniu religii.

Mieszkańcy Karmina brali też udział w powstaniu wielkopolskim. W skład kompanii śmigielskiej weszło 60 ochotników z Karmina, pod dowództwem S.Tomaszewskiego. Kompania walczyła między innymi pod Osieczną i Lipnem. Uczestnikami powstania z Karmina byli m. in. Wojciech Kaczmarek (ur.1877, walczył w kompanii krzywińskiej) i Stanisław Tomaszewski (ur. 1899, organizator oddziału powstańczego, walczył pod Klonówcem i Goniembicami).

Przed II wojną światową istniała we wsi figura Najświętszego Serca Jezusowego, oraz druga kapliczka znajdująca się przy drodze do Leszna. Obie zostały zburzone na rozkaz niemieckich okupantów. Zaraz po wojnie figura stojąca w centrum wsi została odbudowana.Ówczesny sołtys, Rajewski betonową postać Chrystusa sprowadził z Zielonej Góry, a tablicę na cokole wykonanoz tablicy nagrobnej Heinricha Hampela ( 1826-1915).Stała ona we wsi do 2005 roku, kiedy to została zastąpiona nową. Druga figura św. Wawrzyńca znajduje się poza wsią, sostała ufundowana w 1946 roku przez rodzinę Kostrzewskich.